Wederkerend en onovergankelijk: werkwoorden op -ся

Werkwoorden die betrekking hebben op het zelf heten wederkerend, in het Engels reflexive verbs, in het Russisch возвратные глаголы. Wederkerende werkwoorden hebben vaak een ‘zich‘ bij zich; die zich (of zichzelf, of elkaar) is in het Russisch werkwoord de –ся op het eind. Мыть is wassen, мыться zichzelf (of jezelf) wassen.

De klank van de я is daar meer a dan ja. In vervoegingen zie je –ся en –сь.

Onovergankelijke Russische werkwoorden

Bij zo‘n werkwoord ontbreekt een lijdend voorwerp. Vergelijk Я открываю дверь (ik open de deur) met Дверь открывается (de deur gaat open). In de eerste zin, met открывать, is de deur lijdend voorwerp (die wordt geopend). In zin twee, met открываться, slaat de actie (het openen) terug op het onderwerp. Het werkwoord is dan onovergankelijk of intransitief.

Vervoegingen

Werkwoorden op -ся laten zich makkelijk vervoegen. Je volgt dezelfde regels als voor het werkwoord zonder die -ся. Daar plak je weer wat aan. Ofwel die –ся terug (na een medeklinker), ofwel een –сь (na een klinker).

Zie ook Russian verbs. 1st conjugation. Reflexive forms (Maria Zakharova, 2020, 19 m) en Russian Reflexive Verbs / Russian Lessons Online (russianwithrussian, 2017, 3 m).

Werkwoorden met en zonder -ся

Altijd -ся

Er zijn ook werkwoorden die eindigen op -ся en geen tegenhanger hebben zonder. Zoals смеяться, улыбаться (lachen, glimlachen) en бояться (vrezen).

Russissche wederkerende werkwoordenschat

46 werkwoorden op -ся voor dagelijks gebruik (для ежедневного употребления) in onderstaande (2020, 10 m).

просыпаться, умываться, готовиться, одеваться, собираться, учиться, спускаться, добираться, улыбаться, подниматься, находиться, приниматься, здароваться, стараться, знакомиться, общаться, видеться, переписываться, созваниваться, увлекаться, смеяться, заниматься, интересоваться, нравиться, слушаться, радоваться, бояться, закупаться, расплачиваться, прибираться, кататься, наслаждаться, прощаться, возвращаться, раздеваться, закрываться, мыться, вытираться, расчёсываться, мазаться, смотреться, валяться, расслабляться, ложиться, вырубаться, оставаться.

Van hetzelfde kanaal Возвратные глаголы / грамматика русского языка (2017, 12 m).

Meer over werkwoorden op -ся

• Verbs with -СЯ (Part 1) (Russian with Anastasia, 2020, 41 m), zie ook deel 2, deel 3, deel 4 en verder
• Reflexive Verbs (Russline, 2020, 4 m)
• Intermediate Russian: Reflexive Verbs (Amazing Russian, 2018, 16 m), van hetzelfde kanaal Passive Constructions with Reflexive Verbs (2020, 11 m)
• Reflexive verbs (R for Russian, 2018, 18 m), er is ook een deel 2 (2018, 24 m)
• How to use reflexive verbs in Russian language (Russian to the World, 2018, 5 m)
• Reflexive Verbs with -СЯ (Be Fluent in Russian, 2017, 9 m), van hetzelfde kanaal Conjugating -СЯ (2017, 12 m)
• Russian Reflexive verbs (Antonia Romaker), zie ook deel 2 en deel 3
• Verbs with postfix -СЯ, -СЬ (Reflexive verbs). Russian grammar (Ru-Land Club, 2016, 8 m)
• ся / сь: Reflexive Verbs in Russian (Russian with Tatiana, 2016, 9 m)
• Russian verbs: встречаться, улыбаться, возвращаться, ошибаться, кататься (leranrussian.org, 2016, 9 m)