Tapijt aan de muur. Over wonen in de Sovjet-Unie

Tapijten horen op de vloer. Althans, dat vinden wij. In de voormalige Sovjet-Unie kregen ze echter een heel andere plaats en toepassing. Wat wij op de grond leggen, hingen veel Sovjetgezinnen pontificaal aan de muur. Maar waarom?

De Chroesjtsjovka

Het verhaal begint bij huisvesting. Vanaf de jaren vijftig werden op grote schaal zogenaamde Chroesjtsjovka’s gebouwd: eenvoudige, grotendeels geprefabriceerde appartementencomplexen die miljoenen mensen voor het eerst een eigen woning boden. Een enorme vooruitgang dus, maar aan comfort en afwerking was maar weinig aandacht besteed. De appartementen waren klein, en de dunne wanden hielden kou en geluid maar matig buiten.

Juist daar bleek het tapijt verrassend nuttig – als het aan de muur hing tenminste. Het vormde daar een extra laag tegen de kou, dempte het geluid van de buren, en zorgde er tegelijk voor dat het eigen geluid minder makkelijk bij de buren belandde.

Een pronkstuk

Goede tapijten waren niet altijd gemakkelijk te krijgen en konden behoorlijk kostbaar zijn. De eigenaar was er in de regel dan ook trots en zuinig op. Zo ongeveer het laatste wat je met zo’n object wil doen, is heel de dag eroverheen lopen. Aan de muur bleef het tapijt langer schoon en onbeschadigd, terwijl het tegelijkertijd voortdurend zichtbaar bleef. Het werd zo niet alleen een praktisch onderdeel van het interieur, maar ook iets om mee te pronken.

Een dag in de sneeuw

In de winter ging het tapijt naar buiten voor onderhoud. Het werd met de voorkant naar beneden op een laag verse, droge sneeuw gelegd en vervolgens stevig uitgeklopt met een mattenklopper. De sneeuwkristallen drongen tussen de vezels en vingen het losgekomen stof en vuil op. Daarna kon de sneeuw eenvoudig worden weggeveegd. Zo werd het tapijt grondig opgefrist, zonder water of schoonmaakmiddelen. Duurzamer schoonmaken kon niet en kan niet.

Sfeer en karakter

De Sovjetburgers waren genoodzaakt praktisch te denken, maar dat betekent nog niet dat ze verder aan niets dachten of geen smaak hadden. Ze zagen lang geleden al wat nu doordringt in het Westen: dat zo’n tapijt aan de wand er toch wel heel goed uitziet, en dat het een ruimte sfeer en karakter geeft. Tapijten hangen tegenwoordig niet uit noodzaak aan de muur in interieurs, maar omdat iemand ze mooi vindt of er een statement mee wil maken.

En zo krijgen die mattenkloppende mensen met hun vreemde gewoonte om van vloerkleden wandtapijten te maken, alsnog van alle kanten erkenning, waardering en complimenten.



Meer over het tapijt aan de muur

in onderstaande video’s en artikelen.


5 Real Reasons Soviet People Hung Carpets on the Wall Instead of the Floor
(USSR: Explained, 2026, 9 m)


The Soviet Mystery Of The Rugs On The Walls
(Ushanka Show, 2022, 12 m)

How Russians clean carpets
(Crazy Russian Sergey, 2021, 6 m)

Meer muurtapijtvideo’s

Russischtalig in Почему В СССР Все Вешали Ковры На Стены (Waarom iedereen in de USSR tapijten aan de muur hing) (Comrade Will Tell, 2025, 13 m) en Зачем в СССР в квартирах вешали ковры на стены? (Waarom hingen in appartementen in de Sovjet-Unie tapijten aan de muren?) (Istorik, 2025, 2 m)
.

Engelstalig in Why Soviet Homes Had Carpets on the Walls (Hidden USSR, 2026, 4 m), Engelstalig met Slavische tongval in Why Do Russians Have Carpets On The Wall? (Wow! Shanka, 2020, 4 m)
.

Russische les in Learn Russian Grammar with a Meme door (Love Russian with) Sveta. Een nieuw kanaal (zie Leer Russsisch met nieuwe kanalen) dat meer kijkers en volgers verdient – vanwege Sveta’s slim bedachte systeem waarmee ze grammatica zichtbaar maakt, en vanwege Sveta zelf, vanuit het verre Mexico.

Lezen

• Статус или необходимость: в чем секрет популярности ковров в СССР (Радио РБК, 2019)
• Russian Rugs on Walls: The History and Memes Behind Russian Wall Carpets (Correctly Design, 2017)
• Why did they hang carpets on the wall before? (decorexpro.com)
• Behind the mystery of wall carpets (Russia Beyond, 2014)

Bonus: magisch tapijt

Het tapijt als geen ander is het 
magisch tapijt. Russen surfen ermee door de stad (Nizjni Novgorod) en door de sneeuw (Newsflare, 2019).

Volg Rusland1 op X
Meer overRusland en Russen bij Rad Russia
Ontdek en luister naar Russische muziek bij Music in Russian