Demografie (2/2): Waarom Russen Rusland verlaten

Veel Russen wonen buiten de landsgrenzen – naar schatting tussen de 20 en 30 miljoen. Onder degenen die in Rusland zijn gebleven, groeit ondertussen de vertrekbereidheid, met name onder jongeren. Waar deel 1 draaide om krimp door lage geboortecijfers en hoge sterfte, komt daar hier een derde factor bij: emigratie. Samen schetsen ze een land dat niet alleen krimpt, maar ook zijn beste mensen ziet gaan.

Waarom Russen vertrekken: economie, welzijn en oorlog

Om te begrijpen waarom zoveel Russen vertrekken – of dat willen – vallen drie factoren op: economische vooruitzichten, kwaliteit van leven en de impact van de oorlog sinds 2022.

De Russische economie

Voor veel Russen biedt de Russische economie beperkte langetermijnperspectieven, ondanks haar omvang en grondstoffenrijkdom. De groei is grillig, sterk afhankelijk van energie-export en wordt geremd door sancties, oorlogsuitgaven en staatsdominantie in belangrijke sectoren. Vooral voor jonge en hoogopgeleide Russen lijken perspectieven in het buitenland stabieler en aantrekkelijker.

Russen en levensgeluk

Rusland staat op plaats 73 in het World Happiness Report (lees of download editie 2026 via hier), met nog net een voldoende (5,5) op de som van scores voor welvaart, sociale verbondenheid, levensverwachting en keuzevrijheid. Zelfs Pakistan en Tadzjikistan gaan nog voor. Goed nieuws voor de Russen is dat hun geluk praktisch om de hoek ligt: de nummer 1 is buurland Finland.

Ballingschap en braindrain sinds 2022

De grootschalige invasie van Oekraïne in 2022 versnelde een al bestaande uitstroom. Honderdduizenden Russen – vaak jong, hoogopgeleid en internationaal georiënteerd – verlieten het land in verschillende golven, gedreven door politieke druk, economische onzekerheid en het risico op mobilisatie. Deze recente exodus versnelt de bevolkingskrimp en zet de toekomst van het land verder onder druk.

Leave Russia Now? Do Russians want to leave Russia?
(Sam’s Russia Adventures, 2023, 12 mins)

Do Russians plan to Leave Russia?
(StreetTalk, 2022, 1 min)

Why Russia’s Young People Want Out (VOA News, 2019, 2 m); van hetzelfde kanaal Russians Leaving for US Under Tough Political Climate (2019, 2 m).

Young Russians Eager To Emigrate, But Not Always For Good
(Current Time, 2019)

Podcast: Почему россияне уезжают из России?
(Learn Russian With Dasha/Russian With Max, 2020, 21 m)

Meer emigratie Rusland

Kijken

• How Russians Really Live Under Sanctions in 2025 (Matt and Julia, 2025, 16 m)
• Russians leave Russia (Russian With Max, 2022, 16 m)
• Would you like to leave Russia? Rural Russians (1420 by Daniil Orain, 2022, 8 m)
• Do I Want to Leave Russia? (NFKRZ, 2020, 12 m) – update: I left Russia (2022, 10 m)
• Is Russia a good place to live? Survey (1420, 2020, 8 m), van hetzelfde kanaal Name one country that you don’t like (2020, 2 m)
• Почему люди уезжают из России? Вынужденная эмиграция или синдром неудачника (Игорь Рыбаков, 2020, 15 m)
• 5 reasons not to live in Russia (Russian Progress, 2020, 11 m), van hetzelfde kanaal 5 reasons to live in Russia (2020, 15 m)
• Почему люди уезжают из России (Реальные Будни, 2020, 8 m)
• Россияне бегут от Путина в эмиграцию (Вот Так, 2019, 3 m)
• Эмиграция из РФ: валить глупо оставаться (Флесс, 2018, 5 m)
• Почему русские уезжают из России? (Григорий Явлинский, 2018, 3 m)

Lezen

EN

• One out of five Russians wants to leave the country. Here’s who they are (The Washington Post, 2019)
• Why Russia’s young are leaving in droves (DW, 2019)
• Record 20% of Russians Say They Would Like to Leave Russia (Gallup, 2019)
• Generation Z Wants to Leave Russia in Record Numbers, Poll Shows (Bloomberg, 2019)
• Official Data Vastly Underestimates Russian Emigration – Report (The Moscow Times, 2019), van hetzelfde medium Young Russians’ Desire to Leave Hits 10-Year High (2019)
• The Putin exodus: The new Russian brain drain (Atlantic Council, 2019), van hetzelfde medium More and more Russians are fleeing oppression in Russia (2019)
• Twelve reasons why Russia sucks (James Sunderland, Medium 2018)
• Russia’s Exceptional Diaspora (Wilson Center, 2017)
• Millions of Educated Russians Flee Putin’s Russia (Newsweek, 2017)
• Russia’s ‘Slow Bleeding’ Brain Drain (US news, 2016)
• Why young Russians are leaving the country (Russia Beyond, 2013), van hetzelfde medium Russia interested in the Russian diaspora living abroad (2012)
• Russian diaspora (Wikipedia)

RU

• Кто уезжает из России. Что статистика знает об эмиграции (Tinkoff.ru, 2019)
• «Это индикатор недовольства»: почему уезжают из России (Gazeta.ru, 2019)
• Время уезжать: почему столько людей хотят покинуть Россию (Forbes.ru, 2019)
• Россия переживает новый всплеск эмиграции (Eurasianet.org, 2019)

Volg Rusland1 op X
Meer Russisch, Russen en Rusland bij Rad Russia
Russische muziek bij Music in Russian

Laatste bewerking 28-03-2026