Samizdat (Weg met Big Tech)

Vrijheid van meningsuiting neemt overal af, al verschillen de redenen (of legitimeringen) per regio. Ondertussen neemt de macht van Big Tech al net zoveel toe als de dataverzamel- en bemoeizucht ervan. Zo komt in de nieuwe tijd een haast vergeten sovjetantwoord weer in beeld: samizdat, de ondergrondse doe-het-zelf pers en distributie.

Zelf/DIY

Het woord самиздат betekent (ongeveer) zelf- of DIY-publiceren. Сам (sam) is zelf, издатель een uitgever. Wie op de term googelt, stuit (ook) veel op diensten voor het uitgeven van boeken in eigen beheer en op eigen kosten. Вас могут читать уже сегодня! – u kunt vandaag nog gelezen worden. Стать автором, word auteur. Het kan ook te makkelijk zijn.

De hier bedoelde samizdat werd door Vladimir Boekovski omschreven als: ik schrijf zelf, ik redigeer zelf, ik censureer zelf, ik geef zelf uit, ik verspreid zelf en ik zit er zelf een straf voor uit (citaat Wikipedia). Ook muziek, religie en ideeën die de censor niet verdroeg of had verboden, werden samizdat verspreid.

Samizdat (самиздат): We Publish Ourselves
(Josh, 2021, 9 m)

Samizdat: How Soviet Rebels Read Banned Books
(Byron Lewis, 2020, 6 m)

‘Samizdat’: The Secret Printing Press
(Candles Behind the Wall, 2020, 3 m)

Rock-samizdat

Подпольный рок-самиздат 80-х. Лекция Александра Кушнира
(Новая газета, 2021, 11 m)
Meer over Александр Кушнир op Wikipedia (RU).

Кое что о Рок-Самиздате
(Прогулки с Медведьевичем!, 2021, 10 m)

Zie ook Беседы о Рок-Самиздате (программа ”Субтропики”, TV Квант, 1997) (Rock-Пробег, 2017, 38 m), Петр Май – о золотом веке рок-самиздата (EktbTV, 2015, 2 m) en Рок-самиздат (2013, 26 m).

Meer Samizdat

• Самиздат (Заокская Церковь, 2020, 29 m)
• Чем опасен самиздат. Из курса «Диссиденты в СССР» (Arzamas, 2016, 8 m)
• Самиздат (10-летию журнала посвящается) (PashCo1966, 2013, 57 m)
• Natalya Gorbanevskaya about samizdat (2013, 2 m)

Zie/lees

EN

• Alexei Navalny protests show the power of digital ‘samizdat’ (Financial Times, 2021)
• The story behind the 70s samizdat that launched late Soviet feminism (The Calvert Journal, 2020)
• Samizdat: Reproduction of Censored Literature (Sean Ryan, Macalester.edu 2009)
• The Terrifying Mimicry of Samizdat (Serguei Oushakine, Research Gate 2001)
• Samizdat Is Russia’s Underground Press (Albert Parry, The New York Times 1970)
• Uitgeven in samizdat (Masterandmargarita.eu)
• Will memes become digital Samizdat? (PublicPressure.org)
• Wkipedia

RU

• 1968 год в истории самиздата (Colta.ru, 2018)
• Самиздат: неподцензурная журналистика в СССР (История, 2003)
• Самиздат. Попытки осмысления (Svoboda.org, 2000)
• Академик
• Кругосвет
• Википедия